Thiếu hụt phi công và giải pháp tháo gỡ

Các hãng hàng không châu Á và trên toàn thế giới đang phải cắt giảm các chuyến bay vì thiếu phi công và đưa ra mức lương đặc biệt nhằm lôi kéo phi công từ Brazil, Nga và Indonesia. Việt Nam cũng đang phải bỏ ra hàng chục triệu USD để thuê phi công nước ngoài.

Thế giới thiếu phi công trầm trọng

Hiệp hội Vận tải hàng không Quốc tế (IATA) đã cảnh báo ngành hàng không thế giới về sự thiếu hụt phi công trầm trọng từ cuối năm 2007. IATA đưa ra dự báo từ nay đến năm 2024, mỗi năm hàng không thế giới cần tới 17.000 phi công mới do tốc độ phát triển nhanh chóng và một số lượng không nhỏ phi công đến tuổi nghỉ hưu. Hai công ty chế tạo tàu bay hàng đầu thế giới là Boeing và Airbus cũng dự báo đội tàu bay trên toàn thế giới sẽ tăng hơn hai lần trong vòng 20 năm tới. Điều đó có nghĩa rằng các hãng hàng không sẽ đối mặt với nhu cầu gia tăng về phi công – khoảng 18.000/năm, gần giống dự báo của IATA.

Việc 3 hãng hàng không lớn ở Trung đông là Emirates, Etihad và Qatar Airways đặt mua 237 tàu bay vào tháng 6/2007 khiến các hãng này cần thuê tới 5.000 phi công để khai thác tàu bay mới. Điều này khiến hàng loạt phi công ở các nước châu á đến đầu quân cho các hãng ở Trung Đông để nhận các mức lương và thưởng cao hơn. Ngoài Indonesia, Brazil… thiếu phi công trầm trọng, Trung Quốc cũng cần thêm từ 9.000 phi công trở lên vào năm 2010. Mới đây, lần đầu tiên một số hãng hàng không Trung Quốc đã phải thuê phi công nước ngoài. Bộ trưởng hàng không Trung Quốc, ông Yang Yuanyuan, gần đây tuyên bố là ngành hàng không phát triển “quá nóng” và đã cho cắt giảm các chuyến bay, trì hoãn việc ra đời các hãng hàng không mới.

ở úc, đi lại bằng đường hàng không trên các đường bay địa phương sẽ trở nên khó khăn hơn vì sự thiếu hụt phi công trầm trọng đã dẫn tới tình trạng cắt các đường bay. Tình hình sẽ trở nên tồi tệ hơn trong năm 2008 khi mà cả 3 hãng hàng không lớn là Qantas, Jetstar và Virgin Blue cùng đồng loạt mở rộng đội tàu bay. ở Mỹ, người ta dự báo các hãng hàng không cần khoảng 120.000 phi công mới cho giai đoạn đến năm 2017. Một trong những khó khăn của Mỹ hiện tại là năng lực đào tạo phi công không theo kịp nhu cầu đang tăng cao về loại lao động này.

Có thể nói, sự thiếu hụt phi công trên toàn thế giới là hậu quả bởi tốc độ phát triển nhanh chóng của vận tải hàng không ở vùng Vịnh, Trung Quốc, ấn Độ, sự ra đời của hàng loạt các hãng hàng không chi phí thấp ở Châu Âu và Châu á, sự phục hồi của các hãng hàng không Mỹ sau thời kỳ ngành này bị suy thoái bởi các cuộc tấn công khủng bố 11/9 năm 2001.

Trước sự thiếu hụt phi công toàn cầu, được sự nhất trí của đa số các quốc gia thành viên, Tổ chức Hàng không dân dụng quốc tế (ICAO) đã quyết định điều chỉnh giới hạn tuổi của phi công thương mại từ 60 lên 65 tuổi. ICAO cũng đồng thời đưa ra chuẩn đào tạo phi công mới chủ yếu dựa vào thiết bị bay mô phỏng thay thế phần lớn cho bay thực tế trên tàu bay và như vậy sẽ rút ngắn được thời gian đào tạo phi công. Như vậy, một phi công hoàn thành việc đào tạo cơ bản chỉ mất 60-70 giờ bay thực tế.

Sau khi giới hạn mới về tuổi phi công của ICAO có hiệu lực, Mỹ và 27 thành viên EU đã điều chỉnh giới hạn tuổi của phi công thương mại từ 60 lên 65 tuổi. Ngoài ra, IATA đã đưa ra các sáng kiến đào tạo và cấp năng định nhằm tăng số lượng học viên và nâng cao năng lực đào tạo trong khi tiếp tục hoàn thiện các tiêu chuẩn. Hiện tại IATA đã phối hợp với nhà chức trách Trung Quốc để xây dựng giáo trình đào tạo phi công.

Việt Nam đào tạo – Không đủ nhu cầu sử dụng

Hiện tại, để thực hiện kế hoạch khai thác của mình các hãng hàng không của Việt Nam phải thuê một số lượng lớn phi công là người nước ngoài (Vietnam Airlines khoảng 30%, Pacific Airlines gần 100%). Trong số 420 phi công đang bay cho Vietnam Airlines thì 119 là người nước ngoài trong khi toàn bộ đội phi công 45 người của Pacific Airlines chỉ có duy nhất 1 là người Việt Nam. Các hãng hàng không mới của Việt Nam được phép thành lập và sẽ tham gia khai thác thị trường từ cuối năm 2008 chắc chắn phải thuê toàn bộ phi công là người nước ngoài.

Từ năm 1996 tới 2006, Vietnam Airlines tuyển chọn được 215 học viên để đào tạo phi công và trong số đó có 184 trở thành phi công. Như vậy trung bình mỗi năm Việt Nam Airlines chỉ cung ứng được 18,4 phi công so với nhu cầu là 50. Ước tính, từ nay đến năm 2017, hàng năm Vietnam Airlines cần khoảng 80 phi công trong khi số học viên được cử đi đào tạo phi công ở nước ngoài không đạt được mức trên. Vì vậy, Vietnam Airlines tiếp tục phải thuê phi công là người nước ngoài và chi phí trung bình hàng năm để thuê phi công không dưới 20 triệu USD.

Sự thiếu hụt phi công không chỉ là mối quan ngại của các hãng hàng không Việt Nam. Chính phủ, Bộ Giao thông vận tải, Cục Hàng không Việt Nam và các cơ quan nhà nước hữu quan đang quan tâm đặc biệt tới vấn đề này.

Giải pháp

Để góp phần giải quyết tình trạng thiếu hụt phi công trong giai đoạn trước mắt cũng như lâu dài, Chính phủ đã chỉ đạo sớm xây dựng Trung tâm đào tạo phi công ở Việt Nam trên cơ sở huy động năng lực, nguồn lực của các cơ sở đào tạo phi công hiện có trong nước, hợp tác với nước ngoài để đào tạo phi công thương mại theo tiêu chuẩn quốc tế. Bộ Giao thông vận tải, Cục Hàng không đã tham mưu kịp thời cho Chính phủ về việc nâng giới hạn tuổi làm việc cho phi công Việt Nam lên 65 tuổi phù hợp với quy định mới của ICAO nhằm góp phần chủ động tiếp tục sử dụng hiệu quả lớp phi công ở độ tuổi 60, giảm nhẹ áp lực về nhu cầu phi công hiện nay.

Bên cạnh đó, Việt Nam chủ trương khuyến khích xã hội hoá việc đào tạo phi công, mở ra cơ hội cho các cá nhân chủ động học nghề trong nước hoặc ngoài nước.

Việt Nam ủng hộ và tích cực phối hợp với các tổ chức quốc tế, các cơ sở đào tạo nước ngoài trong việc tìm ra giải pháp nâng cao năng lực đào tạo phi công, giải quyết tình trạng thiếu hụt phi công trong tương lai, góp phần tăng số lượng và chất lượng phi công Việt Nam./.

This entry was posted in Tin Tức Trong Ngày. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s